XIX гасырда, тәмәке тарту сәламәтлек өчен кисәтү белән килмәгән вакытта, һәр капчыкта еш кынасигарет картасытөрле төстәге рәсемнәр, шул исәптән танылган актерлар, хайваннар һәм кораблар. Күпләре рәссамнар тарафыннан кулдан ясалган яки блоклардан бастырылган.
Бүген,тәмәке карточкалары коллекциягә лаеклы - һәм еш кына кыйммәтле - яше, сирәклеге һәм торышы аларның бәясенә йогынты ясый. Популяр мисал - 1900 еллар башындагы АКШ бейсбол йолдызы Хонус Вагнер сурәтләнгән открытка, аның берсе 2022 елда 7,25 миллион долларга (5,5 миллион фунт стерлингтан артык) сатылган.
Шул ук елның ахырында футболчы Стив Блумерның сирәк очрый торган тәмәке картасы Бөек Британия аукционында 25 900 фунт стерлингка сатылды, һәм базар бүген дә көчле булып кала.
Шулай итеп, әгәр сез мансардагызда эзләсәгез һәм коллекция тапсагызтәмәке карточкалары, син алтын шахтасында утырасыңмы?
London Cigarette Card Company директоры Стив Лейкер сүзләренчә, бу коллекция әйберләре өчен глобаль базар зур.
"Открыткалар җыю әле дә хобби буларак чәчәк ата, чөнки бүген сез комплектларны нибары 20 фунт стерлингка сатып ала аласыз", - ди ул. "Аларның популярлыгы арта бара, чөнки кешеләр алар тоткан открытканың 120 еллык булуын һәм андагы фактлар һәм мәгълүматны ул вакытта кемдер язган булуын, ә тарихчы язган булмавын аңлыйлар."
«Сез, бәлки, алтын шахтасында утырырга мөмкинсез», – дип өсти ул. «Изге Грааль – Taddy's тарафыннан чыгарылган төрле позицияләрдәге 20 клоун җыелмасы, алар бер открыткадан 1100 фунт стерлингка кадәр акча эшләргә мөмкин».
Бум вакытытәмәке карточкалары 1920-1940 еллар арасында булган. Икенче бөтендөнья сугышы вакытында кәгазьне саклап калу өчен алар вакытлыча алынган һәм беркайчан да элеккеге җитештерү дәрәҗәсенә кайтмаган - гәрчә аннан соңгы елларда берничә кечерәк күләмле комплект булдырылган булса да.
Башка кыйммәтле коллекция карталары турында нәрсә әйтеп була?
«Тәмәке карточкалары гына сатылмый. Сез, бәлки, Barratts and Bassetts татлы конфет пакетларыннан Brooke Bond чәен яки сагыз карточкаларын хәтерлисездер, ә беренче футболчылар өчен карточкалар бер комплект өчен йөзләрчә фунт стерлинг тора», - ди Лейкер.
"1953 елгы "Мәшһүр футболчылар" сериясенең A.1 номерлы карточкасы бер карточка өчен 7,50 фунт стерлинг яки 50 номерлы комплект өчен 375 фунт стерлинг тора. Кайбер Brooke Bond чәй комплектлары, мәсәлән, 500 фунт стерлинг бәясендәге Wild Flowers сериясенең 1 номерлы номеры (кәгазьдән ясалган юка номер), бик популяр."
Кыйммәтле әйберне тотып торасызмы, юкмы икәнен белү кыен булырга мөмкинтәмәке карточкалары, чөнки бәя сирәклеккә, шартка һәм хәтта аукционда уңышка карап төрлечә була ала - ләкин үзегезнең бәяләүегезне башлауның ысуллары бар.
"Кайбер матуррак комплектлар кулдан киселгән һәм без аларның күчермәләре булуын беләбез. Моны карточканың калынлыгы һәм тышкы кыяфәте буенча тиз арада билгели алабыз. Һәр сигарет җитештерүчесе төрле калынлыктагы карточкалар чыгарды", - ди Лейкер.
"Иртә Америка карталарында бик калын такта кулланылган, ләкин күп кенә WG һәм HO Wills карталары, мәсәлән, күпкә нечкәрәк булган. Бәясе аларның сирәклегеннән килә - мәсәлән, Wills һәм John Players миллионлаган данә белән карталар чыгарган."
"Күчермәләре булырга мөмкин, ләкин без моны открытканың калынлыгы һәм ничек киселгәне буенча белербез. Ләкин бәясе открытканың сирәклегенә бәйле."
Бөекбританияме?тәмәке карточкаларыберәр нәрсәгә лаекмы?
Америка бейсбол йолдызы Хонус Вагнерның 5 миллион фунт стерлингтан артык акча эшләгән открыткасы турындагы хикәя, әлбәттә, матбугатта яңалыклар арасында урын алды, ләкин Бөек Британиядә төшерелгән открыткалар турында нәрсә әйтеп була?
Бер открыткадан миллионлаган акча эшләп булмаска да мөмкин, ләкин футболчылар рәсеме төшерелгән дизайннар, аеруча, Америка базарында популяр.
"Без кадет футболчыларының тулы бер җыелмасын 17,50 фунт стерлингка саттык, һәм шул җыелма эчендә Бобби Чарлтон катнашкан бер карта Америкага китте һәм 3000 долларга (якынча 2300 фунт стерлинг) сатылды", - ди Лейкер.
"Миллионлаган акчага сатылган Honus Wagner картасы сирәк очрый иде, һәм ул вакытта сатып алучы табылды - ул тагын шул бәягә төшәчәкме, юкмы, моны вакыт күрсәтер, чөнки ул сорауга нигезләнгән иде."
Сезнең хәлегез күпме тора?тәмәке карточкаларыаларның кыйммәтен билгелисезме?
Кайберләретәмәке карточкаларысез аларны кулга алганчы ук бозылырга мөмкин, чөнки кешеләр аларны уенда стенага бәрәләр иде - һәм бер вакыт аларның горур хуҗалары аларны кислоталы пластикта саклаганнар, бу аларны җимергән.
Сез открыткалар коллекциягезне альбомга ябыштыру аларны сакларга ярдәм итәчәк дип уйларга мөмкин, ләкин бу аларның бәясен сизелерлек киметергә мөмкин. Шуңа күрә, әгәр дә сезнең җыелмагыз бар һәм аларны ябыштырырга телисез икән, теләккә бирелмәгез.
"Безнең саклау өчен төрле ысулларыбыз бар [тәмәке карточкалары]", - дип аңлата Лейкер. "1920 һәм 40 еллар арасында җитештерүчеләр альбомнар чыгардылар, шуңа күрә күп кенә открыткалар сакланып калган, ләкин кызганычка каршы, бу бәягә шактый зур йогынты ясый, чөнки хәзерге базардагы кебек, коллекционерлар открыткаларның алгы ягын гына түгел, ә арткы ягын да күрергә телиләр.
"Аларны альбомга кертеп, коллекцияне тәмамладым дип әйтергә омтылу кызык, ләкин алар альбомда калса, бәяләре кимегән."
Бастырып чыгару вакыты: 2024 елның 23 октябре